ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ

                                                                       
ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ     

Η ιταλική εμπειρίαΜιλάνο, 23/10/2008

Οι βιολογικές υδατοκαλλιέργειες είναι νέα πρωτοβουλία η οποία πρωτοεμφανίστηκε στον κόσμο κατά τα μέσα της δεκαετίας του 1990 οπότε κάποιοι οργανισμοί πιστοποίησης άρχισαν να θέτουν κάποιες προδιαγραφές. Πρωτοπόροι ήταν Γερμανικές και Αυστριακές μονάδες οι οποίες καλλιεργούσαν Κυπρίνο (carp) και ενώ το είδος αυτό του εμπορίου εμφανιζόταν ως Niche market, τώρα το ενδιαφέρον έχει επεκταθεί και σε μεγάλες επιχειρήσεις της Γερμανίας, Ηνωμένου Βασιλείου και την Ελβετία ακολουθούμενοι και από άλλες χώρες.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σε φάση σχεδιασμού των κανονισμών για τις βιολογικές ιχθυοκαλλιέργειες ώστε να εφαρμοσθεί ενιαίος κανονισμός για την ενιαία αγορά. Οι ΗΠΑ βρίσκονται επίσης στο ίδιο στάδιο με το Εθνικό Πρόγραμμα Βιολογικών (National Organic Program). Αμφότεροι, αναμένουν να έχουν ετοιμάσει τους σχετικούς κανονισμούς μέχρι το 2009.

Η Ιταλία δεν έχει ακόμα αναπτύξει τις βιολογικές καλλιέργειες σε μεγάλο βαθμό και αυτό οφείλεται κυρίως στην έλλειψη σχετικής οδηγίας από την ΕΕ η οποία θα προσδιορίζει το  βιολογικό καθεστώς των. Παρόλα αυτά, έχει διαπιστωθεί μια κίνηση στον εν λόγω τομέα με ιδιωτικές πρωτοβουλίες και χαράσσεται μια πρακτική στην αγορά. Ιδιαίτερα αναφέρουμε:

·         Στην Καλάβρια αναφέρεται βιολογική ιχθυοκαλλιέργεια από το 2004 που εκτιμώνται σε 160 τόνους λαυράκι και τσιπούρα που έχουν πιστοποιηθεί από το ICEA (Instituto per la Certificazione Etica e Ambientale). Πρόκειται για ένα πρωτόκολλο σύμφωνα με το οποίο απαγορεύεται η χρήση συνθετικών χημικών προϊόντων, χρησιμοποιούνται φυσικές βιολογικές τροφές με την φιλοσοφία της υγείας του ψαριού η οποία ζώα της κτηνοτροφίας η οποία συμπεριλαμβάνει και την διαβίωση των ζώων σε περιβάλλον χωρίς στρες. Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις είναι σημαντικές από αυτόν τον τύπο καλλιέργειας διότι το περιβάλλον στο οποίο γίνεται η σχετική καλλιέργεια εντείνονται οι παρακολουθήσεις και είναι αυστηρότερες από τις συνήθεις ιχθυοκαλλιέργειες.
·         Δεν επιτρέπεται η χρήση ορμονών ή άλλων παρασκευασμάτων που εντείνουν την ανάπτυξη, καθώς και ο αριθμός των ψαριών ανά ομάδα είναι πιο περιορισμένος καθώς και βρίσκονται με άλλα ψάρια διαφορετικού μεγέθους στον ίδιο χώρο και στην κατάλληλη θερμοκρασία ανάλογα με το είδος ψαριού.
·         Στην Πούλια ανακτήθηκε σημαντικό πλεονέκτημα από την εκεί εμπειρία, κυρίως για την εκτίμηση του βιολογικού: BIOLFISH. ΤΟ εν λόγω πρόγραμμα έχει χαρακτήρα υπερνομαρχιακής συνεργασίας και ήταν καρπός ιχθυοκαλλιεργητικών μονάδων και των γεωργών βιολογικού ελαιολάδου που δραστηριοποιούνται στην Πούλια, στο Φριούλι Βενετίας Ιουλίας (Περιοχή ΒΑ της Ιταλίας γνωστή ως Friuli Venezia Giulia), στην Αιμίλια Ρομάνα (Emilia-Romagna) και το Βένετο (Veneto). Το σχετικό πρόγραμμα γεννήθηκε στην Πούλια χάρη στον θεσμό BIOL, ο οποίος είναι ετήσιος διαγωνισμός για εξτρα παρθένα ελαιόλαδα που έρχονται από όλον τον κόσμο, και την υποστήριξη αλλοδαπών Ενώσεων. Πρέπει να σημειωθεί ότι το βιολογικό ελαιόλαδο είναι από τα πιο σημαντικά προϊόντα του κλάδου και θα παίξει σημαντικό ρόλο στο βιολογικό ψάρι. Υπολογίζεται ότι το βιολογικό ψάρι δεν θα προχωρούσε χωρίς την δύναμη προσέλκυσης του ελαιολάδου
·         Το προαναφερόμενο σχέδιο δράσης στηρίζεται στο εξωτερικό από την σύμπραξη τριών χωρών: Ιταλία , Κροατία και Αλβανία και φέρει το όνομα «Πρόγραμμα για την βελτίωση της ποιότητας και την ανάδειξη του ελαιολάδου και των προϊόντων ιχθυοκαλλιέργειας που προέρχονται από την αειφόρο αλιεία, την γεωργία καθώς και των βιολογικών καλλιεργειών της Αδριατικής» (Programma per il miglioramento della qualità e la valorizzazione dellolio di oliva e dei prodotti ittici provenienti da attività di pesca sostenibile e da agricoltura e allevamento biologici della costa Adriatica).
·         Η βιολογική ιχθυοκαλλιέργεια  στην Ιταλία ορίζονται από τον ICEA ο οποίος ακολουθεί τα βασικά πρότυπα του IFOAM (η διεθνής ένωση των βιολογικών στην οποία συμμετέχουν περίπου 700 οργανισμοί και φορείς που δραστηριοποιούνται σε άνω των 100 χωρών).
·         Ο αρμόδιος του ICEA, κος  PINO LEMBO, τονίζει όμως την ανάγκη παρακολούθησης κάποιων κανόνων στην διατροφή των αλιευμάτων όπως η απαγόρευση να χρησιμοποιηθούν βιολογικά μεταλλαγμένα προϊόντα (OGM) στις τροφές, να υπάρχει εγγύηση των καταναλωτών για την ισορροπημένη τροφή και την καλή υγεία των ιχθύων που καλλιεργούνται. Δύνεται έμφαση στην ποιότητα των υδάτων, στην πυκνότητα και τον χώρο που διατίθεται για κάθε δείγμα.

Η καλλιέργεια των βιολογικών ιχθύων υπολογίζεται να έχει κόστος μεγαλύτερο για τον καταναλωτή και συχνά πέραν και του 30% που θεωρείται ως βαθμός αδιαφορίας για τα κατεψυγμένα. Αυτό το κόστος όμως είναι μεγάλος επιχειρηματικό κίνδυνος, κυρίως για ένα νέο προϊόν όπως το βιολογικό.
Το θέμα του μεγέθους της αγοράς απασχολεί πολύ τους παραγωγούς. Στην Ιταλία υπολογίζεται ένα καταναλωτικό κοινό βιολογικών προϊόντων γενικά, περί του 1 εκατομμυρίου ανθρώπων, που για το μέγεθος της χώρας θεωρείται μικρό. Το βάρος πρέπει να δοθεί σε εθνική καμπάνια, υποστηρίζουν, με στόχο τον διαφωτισμό για τα οφέλη, την γεύση και την επιλογή μικρότερων μερίδων αν το κόστος είναι μεγάλο, να αναγράφεται, όπως και στα άλλα τρόφιμα, η θρεπτική αξία ώστε να υπάρχει σύγκριση με τα κρέατα.

                                                                                                Εμμανουήλ Στάντζος

                                                                                                Σύμβουλος ΟΕΥ Α΄



το βαρύ αποτύπωμα των υδατοκαλλιεργειών



OLYMPUS DIGITAL CAMERAΘα ήταν παράτολμο, στις εποχές που ζούμε, να τεθούμε εναντίον μιας κερδοφόρας οικονομικής δραστηριότητας «με εξαγωγικό προσανατολισμό» όπως οι υδατοκαλλιέργειες. Ωστόσο, οι υδατοκαλλιέργειες (ειδικά στη Δυτική Ελλάδα) συνδέονται με προβληματικές καταστάσεις – υπεύθυνες και για τη σημερινή κρίση.
Χωροταξία για νομιμοποίηση της αυθαιρεσίας
Όλοι θα θέλαμε ένα χωροταξικό σχεδιασμό για να «βάλει τάξη», καθορίζοντας ειδικές περιοχές ανάπτυξης υδατοκαλλιεργειών και επισημαίνοντας τι πρέπει να διορθωθεί. Ωστόσο, το Χωροταξικό Σχέδιο για τις Υδατοκαλλιέργειες δεν φτιάχτηκε γι’ αυτό. Κατά γενική ομολογία, απλά επιχειρεί να προστατέψει νομικά τις μονάδες από προσφυγές θιγόμενων κατοίκων. Δεν επιχειρεί βελτιώσεις – σαν να ήσαν όλα ιδανικά. Ο καθένας εξακολουθεί να μπορεί να εγκαταστήσει μονάδα όπου θέλει, «τακτοποιούνται» οι εκάστοτε αυθαιρεσίες και χωροθετούνται οι ήδη υφιστάμενες μονάδες.
Πώς να πάρουμε στα σοβαρά ένα χωροταξικό που δεν προτείνει απομάκρυνση των υδατοκαλλιεργειών από τον κλειστό Αμβρακικό Κόλπο, αποκρύπτοντας, μάλιστα, τα τεράστια προβλήματα; (Η σχετική μελέτη ισχυρίζεται ότι δεν έχει ερμηνευτεί το φαινόμενο των μαζικών θανάτων ψαριών στους κλωβούς, ενώ έχει αποδειχτεί ότι οφείλεται σε ανοξικές συνθήκες λόγω της επιβάρυνσης του Κόλπου με οργανικά υπολείμματα – άρα και από τις υδατοκαλλιέργειες.)
Όσον αφορά στο Ιόνιο, η ακτή της Ακαρνανίας και το κλειστό αρχιπέλαγος (μια εκπληκτική περιοχή σε φυσική ομορφιά, οικολογική αξία και θαλάσσια ζωή – αλλά και με αδύναμη τοπική αντίσταση) ορίζεται ως Περιοχή Οργανωμένης Ανάπτυξης Υδατοκαλλιεργειών (ΠΟΑΥ). Πρακτικά, δεν υπάρχει «οργάνωση» ούτε όριο σε εγκατάσταση μονάδων. Καμία υπηρεσία δεν έχει τη δυνατότητα (προσωπικό, ειδικότητες, χρόνο) να αξιολογήσει τις προτάσεις, ούτε υπάρχει μηχανισμός ελέγχου. Σε συνδυασμό με την «κάλυψη» για τους επενδυτές, ο καθένας κάνει ό,τι θέλει. Αυτό δεν είναι χωροταξία.
Οικονομία χωρίς κοινωνικό προσανατολισμό
Πολλοί ισχυρίζονται ότι η σημασία των υδατοκαλλιεργειών για την εθνική οικονομία είναι τόσο μεγάλη ώστε αξίζει να τις στηρίξουμε επιλεκτικά απέναντι στην ελεύθερη αλιεία, παραβλέποντας τα προβλήματα στο περιβάλλον. Ωστόσο, οι υδατοκαλλιέργειες είναι μια παραγωγική διαδικασία «έντασης κεφαλαίου», με κέρδη για λίγους – ενώ η παραδοσιακή αλιεία είναι «έντασης εργασίας», με σημαντικό κοινωνικό όφελος.
Για παράδειγμα, αν συγκρίνουμε την παραγωγή των υδατοκαλλιεργειών στη Δυτική Ελλάδα με αυτήν της παράκτιας αλιείας και την παραγωγή των λιμνοθαλασσών θα δούμε ένα συντριπτικό 20.000 – 1.300 – 1.200 τόνων αντίστοιχα υπέρ των υδατοκαλλιεργειών. Αν, όμως, αντί για την παραγωγή, λάβουμε ως κριτήριο τις θέσεις εργασίας που σχετίζονται με τις παραπάνω τρεις μορφές ιχθυοπαραγωγής, θα δούμε μια αισθητά διαφορετική εικόνα. Στις υδατοκαλλιέργειες αντιστοιχεί περίπου μία θέση εργασίας ανά 20 τόνους – άρα περίπου 1.000 εργαζόμενοι στη δική μας περίπτωση. Στην παράκτια αλιεία, η αναλογία είναι 1:4, άρα πάνω από 300 εργαζόμενοι ενώ, στην πραγματικότητα, εκείνοι που «τρώνε ψωμί» είναι πολύ περισσότεροι αφού υπάρχουν σχεδόν 700 αλιευτικά σκάφη συν πολλοί αλιεργάτες στις λιμνοθάλασσες. Δηλαδή, ενώ η παραγωγή των υδατοκαλλιεργειών προς την παράκτια αλιεία είναι 8:1, δεν υπάρχει αντίστοιχη υπεροχή σε θέσεις εργασίας. Αν, δε, συνυπολογίσουμε και τα προβλήματα που δημιουργούν σε άλλους κλάδους της οικονομίας, τότε οι υδατοκαλλιέργειες δεν δικαιολογούν την προνομιούχα θέση που κατέχουν αυτή τη στιγμή.
Αναπτυξιακοί μονόδρομοι για λίγους εις βάρος όλων των άλλων
Η στρατηγική της χώρας για τη νέα προγραμματική περίοδο 2014–2020 απαιτεί συνέργεια των διαφόρων τομέων και σχεδιασμό δράσεων με πολλαπλά οφέλη για την κοινωνία. Κάθε επένδυση θα πρέπει να συνδυάζεται με άλλες και όλες μαζί να οδηγούν σε ένα ισορροπημένο οικονομικό μοντέλο (στο οποίο επενδύει και η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας) ώστε να επιτυγχάνονται τα μέγιστα κοινωνικά οφέλη. Άραγε, τι θέση έχουν οι υδατοκαλλιέργειες σε ένα τέτοιο σχεδιασμό; Με ποιες άλλες χρήσεις γης (και θάλασσας) συνδυάζονται οι χιλιάδες κλωβοί, τα βουνά με τις ιχθυοτροφές, οι συνθήκες εργοταξίου και η περιβαλλοντική επιβάρυνση μέσα σε παρθένες φυσικές περιοχές; Προφανώς με καμία.
Οι υδατοκαλλιέργειες αντιμάχονται τις πολιτικές για τον τουρισμό, το περιβάλλον, τον πολιτισμό, την παράδοση, την κοινωνική συνοχή, σε αντίθεση με την «ταπεινή» παράκτια αλιεία και την αλιεία στις λιμνοθάλασσες, οι οποίες βρίσκονται στο επίκεντρο αυτών των πολιτικών. Τα παραδοσιακά αλιευτικά σκάφη, τα λιμανάκια, τα διβάρια, οι λιμνοθάλασσες, η παραδοσιακή κουζίνα, η αλιευτική παράδοση αποτελούν βασικά δομικά στοιχεία του κοινωνικού ιστού. Γιατί, λοιπόν, να μην ενισχύσουμε αυτούς τους τομείς (π.χ. με γενναία μέτρα αναβάθμισης του αλιευτικού πλούτου) στηρίζοντας το εισόδημα και την ποιότητα ζωής των κατοίκων και θριαμβολογούμε για το «δυναμικό» κλάδο της υδατοκαλλιέργειας που ευνοεί ελάχιστους και φέρνει αντίθετους όλους τους υπόλοιπους;
Ανάπτυξη με βαρύ οικολογικό αποτύπωμα
Τα προβλήματα επιβάρυνσης του περιβάλλοντος από τις υδατοκαλλιέργειες εξαρτώνται από τις τοπικές συνθήκες και τη συσσώρευση των μονάδων. Σε κλειστούς θαλάσσιους χώρους η οργανική ρύπανση είναι σοβαρή. Ειδικά στον κλειστό Αμβρακικό Κόλπο είναι απαράδεκτο να διατηρούνται υδατοκαλλιέργειες. Όσο για τη συσσώρευση, ποιος να την ελέγξει; Κάθε μονάδα αδειοδοτείται χωριστά, παρουσιάζοντας μελέτες σαν να ήταν μόνη της στη θάλασσα. Ποιος θα ελέγξει αν στο τέλος, οι μονάδες που αδειοδοτήθηκαν μία προς μία, θα συνθέσουν ένα τεράστιο πρόβλημα; Δυστυχώς δεν υπάρχει κανείς.
Με την ευκαιρία πρέπει να αναφέρουμε δύο περιβαλλοντικές παραμέτρους που παραβλέπονται: η χωροθέτηση μονάδων ιχθυοκαλλιέργειας εντός προστατευόμενων περιοχών και ευαίσθητων οικοσυστημάτων (όπως στις Εχινάδες) δημιουργούν μια σειρά από σοβαρά δευτερογενή προβλήματα. Η καταδίωξη σπανίων ειδών που προσελκύονται από τα ψάρια (φώκιες, ερωδιοί, πελεκάνοι), η σοβαρή όχληση από τις εγκαταστάσεις και το φωτισμό, η διατάραξη φυσικών πληθυσμών μέσω των υπολειμμάτων τροφής αποτελούν κρίσιμα ζητήματα αλλά καμία Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ακόμη και μέσα σε Εθνικό Πάρκο) δεν ασχολείται με αυτά.
Τέλος, δεν ισχύει το επιχείρημα ότι αναπτύσσοντας τις υδατοκαλλιέργειες σώζουμε πληθυσμούς άγριων ψαριών από την υπεραλίευση. Η βάση της ιχθυοτροφής με την οποία ταΐζονται τα έγκλειστα ψάρια είναι ψάρια που αλιεύονται στη φύση. Στην περίπτωση του σολομού απαιτούνται 4 τόνοι άγριων ψαριών για να παραχθεί ένας τόνος ψαριών σε κλωβούς. Για την τσιπούρα και το λαβράκι τα ποσοστά είναι παρόμοια όσο κι αν η έρευνα βελτιώνει την απόδοση.
Δεν χρειάζεται να «πολεμήσουμε» τις υδατοκαλλιέργειες. Πρέπει όμως να τις κατεβάσουμε από το υψηλό βάθρο «ασυλίας» στο οποίο βρίσκονται. Ας τις αντιμετωπίσουμε ως αυτό που είναι: επενδύσεις με σημαντικά παράπλευρα προβλήματα.
ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΝΤΙΝΟΥ
Περιφερειακός Σύμβουλος «Οικολογική Δυτική Ελλάδα»
http://oikotrives.wordpress.com/2013/09/29/ydatokalliergeies/


Ένας από τους δυναμικότερους κλάδους της διατροφικής αλυσίδας, οι ιχθυοκαλλιέργειες, με εξαγωγές που αγγίζουν το 72% της παραγωγής, έπεσε στο δόκανο των τραπεζών! Μας νοιάζει;

από το άρθρο του Δημήτρη Χρήστου στην Αυγή Ποιοι και πως θα βάλουν την μηχανή μπροστά;
ΑΣ ΠΑΡΟΥΜΕ για νέο παράδειγμα (μετά την περίπτωση της ναυπηγικής βιομηχανίας) τον κλάδο της ιχθυοκαλλιέργειας, που είναι ο μεγαλύτερος στην Ευρώπη (με επενδύσεις 800 εκατομμυρίων ευρώ). Σήμερα βρίσκεται στην επικαιρότητα λόγω της οικονομικής κρίσης που αντιμετωπίζουν οι τρεις μεγάλες εταιρείες που ελέγχουν το 60% της εγχωρίου παραγωγής, η οποία σε ποσοστό 72% εξάγεται! Χωρίς η χώρα να διαθέτει επενδυτική αναπτυξιακή τράπεζα, το ιδιωτικό χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει στραγγαλίσει τις επιχειρήσεις, έχει περιορίσει μέχρι ασφυξίας τη ρευστότητα, ενώ τα επιτόκια είναι ληστρικά. Με λίγα λόγια οι τρεις μεγάλες εταιρείες (και όχι μόνο) κινδυνεύουν να περάσουν στα χέρια των τραπεζών, και κυρίως της Εθνικής, οι οποίες, αν και τυπικά υπό κρατικό έλεγχο, κινούνται χωρίς καμιά συναίσθηση του μελλοντικού οικονομικού σχεδιασμού και των αναγκών της χώρας.
ΟΙ ΙΔΙΩΤΕΣ μέτοχοι δεν έχουν καμία ευθύνη; Είναι αδύνατον να μην έχουν. Πρέπει όμως όλοι να γνωρίζουν ότι αυτός ο κλάδος είναι ιδιαίτερα ευαίσθητος και ένα ατύχημα από λάθος στη διατροφική σύνθεση και ποιότητα των τροφών μπορεί να εξαφανίσει μεγάλα τμήματα της παραγωγής και να οδηγήσει τις εταιρείες σε ασφυξία.
Σήμερα, στην παραγωγή τσιπούρας και λαβρακίου η Ελλάδα είναι η πρώτη παραγωγός στην Ευρώπη με την Τουρκία να έχει μπει δυναμικά στο παιχνίδι και να ακολουθεί.
ΠΡΙΝ από 20 χρόνια, αυτός ο κλάδος στην Ελλάδα ήταν σε μεγάλο βαθμό εντάσεως εργασίας, καθώς αγοράζοντας γόνο από την Ιταλία αποστολή του ήταν να τον μεγαλώνει και να ρίχνει τα ψαράκια στον κλοβό για να μεγαλώσουν. Σήμερα ο κλάδος είναι περισσότερο εντάσεως κεφαλαίου, με εντυπωσιακή ανάπτυξη στην έρευνα και την παραγωγή γόνου και νέων καλλιεργειών. Σε εντυπωσιακά μεγάλο ποσοστό παράγει ιχθυοτροφές αιχμής. Από την οικογένεια των σπαροειδών πέρα από την τσιπούρα και το λαβράκι, συνεχίζονται οι έρευνες για τη βελτίωση της παραγωγής στο λιθρίνι και το φαγκρί, που δεν... λένε να αποκτήσουν τις φυσικές ροζ αποχρώσεις τους, καθώς και στον δύσκολο σαργό. Η μετακίνηση της παραγωγής στην ανατολική πλευρά του Αιγαίου έχει δείξει πως υπάρχουν σημάδια βελτίωσης.
ΑΛΛΑ τι να τα κάνεις όλα αυτά όταν η κρατική γραφειοκρατία (χρόνια τώρα), αντί να βοηθάει καθορίζοντας και τους κανόνες, έχει γίνει το μεγαλύτερο εμπόδιο στην οικονομική ανάπτυξη. Ένας κλάδος όπως οι ιχθυοκαλλιέργειες, που έδειξε τον δυναμισμό του από το 1985, απέκτησε χωροταξικό σχεδιασμό μόλις πριν από τρία χρόνια, το 2011! Για έκδοση νέας άδειας, ο μέσος όρος αναμονής είναι τρία χρόνια! Ερώτηση: Ποιος καλόπιστος επιχειρηματίας και ποιος ξένος εταίρος ή συνεργάτης του, θα επένδυαν κάτω από αυτές τις συνθήκες; Ποιοί από μια αριστερή κυβέρνηση είναι σε θέση να κατανοήσουν τα προβλήματα και τις υποχρεώσεις για την αξιοποίηση αυτού του κλάδου, που χάρη και στα φυσικά υδροβιολογικά πλεονεκτήματα (ηλιοφάνεια, φθηνή παραγωγή φυτοπλαγκτόν κ.ά.) των ελληνικών θαλασσών μπορεί να φτάσει σε εντυπωσιακά επίπεδα παραγωγικότητας και εισαγωγής συναλλάγματος;

ΣΤΗΝ έρευνα που έκανα θέλησα να ρωτήσω, καθώς η χωροταξία των ακτογραμμών και των προστατευόμενων κόλπων δεν είναι απεριόριστη και φυσικά η ανάπτυξη δεν πρέπει να καταστρέφει το φυσικό περιβάλλον και την τουριστική αξιοποίηση των τοπίων, αν υπάρχουν περιθώρια μεγάλων ποσοτήτων παραγωγής σε ειδικές θάλασσες, όπως για παράδειγμα ο Αμβρακικός κόλπος. 
Μέχρι σήμερα στο βάθος του κόλπου υπάρχουν δύο αποθηκευτικοί χώροι πετρελαίου (!) στους οποίους σχετικά μικρά πετρελαιοφόρα μεταφέρουν το καύσιμο προς αποθήκευση. Αν γίνει ατύχημα; Εκτός αυτού, όλες σχεδόν οι αγροτικές καλλιέργειες ρυπαίνουν τον κόλπο με τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούν. 
Νέο ερώτημα: Ποιος θα σχεδιάζει την αξιοποίηση αυτού του θαλάσσιου κομματιού στο οποίο ζει μια από τις πλέον νόστιμες γαρίδες στον κόσμο (και πιάνει σημαντικά μεγάλη τιμή πώλησης) και μπορεί με την παραγόμενη ποσότητα να θρέψει όλη την Ευρώπη; 
Ποιος θα πείσει τις παραγωγικές τάξεις να γυρίσουν σε βιολογικές καλλιέργειες; 
Πώς θα ενώσει δυνάμεις σε ιδιωτικές συνεταιριστικές οργανώσεις, ποιος θα δημιουργήσει ιχθυογεννητικά ερευνητικά κέντρα και νέα σύγχρονα τμήματα στα πανεπιστήμια;


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...